İçeriğe geç
Yozgat Aks

Hayata pratik bakış, burçlara özgün yorum

Ev ve Yaşam

Havlu Neden Zamanla Su Çekmez Olur?

Yumuşacık ama emmeyen havlunun arkasında liflerin üzerinde biriken film vardır. Nedeni ve emiciliği geri kazandırmanın yolu.

Mert Sönmez 4 dk okuma

Yeni aldığın havlu ilk haftalarda suyu anında çeker, cildi tek hamlede kurutur. Aylar sonra aynı havlu suyu emmek yerine yüzeyde gezdirir gibi olur ve kurulanmak uzar.

Havlu yıpranmamıştır, delinmemiştir, hatta görünüşü hâlâ iyidir. Değişen şey liflerin yüzeyidir ve bu değişimin arkasında çoğu zaman yıkama alışkanlıkları vardır.

Havlu Suyu Nasıl Çeker?

Havlu pamuk liflerinden dokunur ve yüzeyinde binlerce küçük ilmek bulunur. Bu ilmekler yüzey alanını kat kat artırır.

Su, lifler arasındaki ince boşluklarda kılcal etkiyle yukarı çekilir. Aynı olay, bir kâğıt havlunun köşesi suya değdiğinde ıslaklığın yukarı tırmanmasında görülür.

Bu mekanizmanın çalışabilmesi için lif yüzeyinin suyu seven bir yapıda kalması gerekir. Yüzey kaplandığında kılcal çekim durur ve su emilmez.

Yumuşatıcı En Yaygın Sebep

Çamaşır yumuşatıcıları liflerin üzerinde ince bir yağımsı film bırakır. Bu film tellerin birbirine sürtünmesini azaltır ve kumaşı yumuşak hissettirir.

Aynı film suyu iter. Havlu yumuşacık olur ama suyu emmek yerine yüzeyinde tutar. Kurulanırken hissedilen kayganlık bu filmin doğrudan sonucudur.

Etki tek yıkamada ortaya çıkmaz, birikerek büyür. Her yıkamada eklenen yeni katman öncekinin üstüne biner ve havlu yavaş yavaş emiciliğini kaybeder.

Fazla Deterjan da Aynı Sonucu Verir

Gereğinden fazla deterjan, durulama sırasında tamamen uzaklaşamaz. Liflerin arasında kalan kalıntı zamanla sertleşir ve gözenekleri tıkar.

Havlular kalın dokunmuş oldukları için durulaması en zor parçalardır. Aynı miktarda deterjan ince bir gömlekte sorun çıkarmazken havluda birikir.

Bu yüzden havlu yıkarken önerilen dozun altında kalmak daha doğrudur. Az deterjan, kalıntısız durulama demektir.

Suyun Sertliği Görünmeyen Etken

Sert suda çözünmüş kalsiyum ve magnezyum bulunur. Bu mineraller deterjanla birleşerek liflerin üzerinde ince bir tabaka oluşturur.

Tabaka hem emiciliği azaltır hem de havluyu zamanla sertleştirir. Kurulandıktan sonra kâğıt gibi hissedilen havluların çoğunda bu birikim vardır.

Sirke bu tabakayı çözmede etkilidir. Yumuşatıcı bölmesine yarım su bardağı beyaz sirke koyarak yapılan bir yıkama birikimi belirgin biçimde azaltır.

Kurutma Yöntemi Neyi Değiştirir?

Yüksek ısıda uzun süre kurutmak pamuk liflerini yakar ve kırılganlaştırır. Kırılan lif hem daha az su tutar hem de daha çabuk tüylenir.

Orta ısıda kurutup havlu tam kurumadan makineden almak daha iyidir. Kalan nem havada birkaç dakikada uçar ve lifler zarar görmez.

Açık havada kurutmak liflere iyi gelir ama havluyu sertleştirebilir. Kuruduktan sonra birkaç dakika makinede soğuk hava vermek ilmekleri kabartır.

Havluyu Yeniden Kazanmanın Yolu

  • Havluları deterjan koymadan, en sıcak uygun programda yarım bardak sirkeyle yıka.
  • Aynı havluları ikinci kez, yarım bardak karbonatla ve yine deterjansız yıka.
  • İki döngüde de yumuşatıcı bölmesini boş bırak.
  • Orta ısıda kurut ve tam kurumadan makineden çıkar.

Bu iki aşamalı yıkama, birikmiş yumuşatıcı filmini ve mineral tabakasını büyük ölçüde çözer. Çoğu havlu ilk denemede belirgin biçimde daha emici hale gelir.

Havlu Ne Sıklıkla Yıkanmalı?

Temiz bir vücudu kuruladığı için havlunun geç yıkanabileceği düşünülür. Oysa havlu her kullanımda nem, ölü deri hücresi ve bakım ürünü kalıntısı toplar.

İyi havalanan bir banyoda banyo havlusu üç dört kullanımda bir yıkanabilir. Nemli kalan bir banyoda ise bu aralığı kısaltmak gerekir.

El havlusu en sık kirlenen parçadır. Gün içinde defalarca kullanıldığı ve tam kuruma fırsatı bulamadığı için daha sık değiştirilmesi doğru olur.

Havlu Ne Zaman Değiştirilmeli?

İki aşamalı temizleme yıkamasına rağmen emiciliği geri gelmeyen havlular ömrünü tamamlamış olabilir. Bu durumda lifler artık fiziksel olarak yıpranmıştır.

İlmeklerin belirgin biçimde yassılaşması, kenar dikişlerinin sökülmesi ve ıslakken kalıcı koku bırakması diğer işaretlerdir.

Kullanımdan çıkan havlular atılmak zorunda değildir. Kesilip mutfak ya da temizlik bezine dönüştürüldüklerinde uzun süre iş görürler.

Yeni Havlu Neden İlk Yıkamayı İster?

Üretim sırasında havluların üzerine görünümü düzgün tutan bir apre uygulanır. Bu kaplama ilk kullanımda suyu emmeyi zorlaştırır.

Bu yüzden yeni havlu kullanılmadan önce yıkanmalıdır. İlk yıkama apreyi uzaklaştırır ve havlunun gerçek emiciliği ortaya çıkar.

İlk birkaç yıkamada tüylenme normaldir. Dokuma sırasında kalan kısa lifler dökülür ve birkaç döngü sonra bu durum kendiliğinden azalır.

Gündelik Kullanımda Dikkat Edilecekler

Islak havluyu katlanmış halde bırakmak lifleri sürekli nemli tutar. Bu hem koku yapar hem de zamanla lif yapısını bozar.

Havluyu açık biçimde, hava alan bir askıya yaymak en önemli alışkanlıktır. Kuruma hızlandığında koku sorunu da ortadan kalkar.

Havluları başka çamaşırlarla değil kendi aralarında yıkamak da işe yarar. Böylece hem doğru dozu ayarlamak kolaylaşır hem de tüyler diğer parçalara geçmez.

Emiciliğini kaybetmiş bir havlu çoğu zaman ömrünü doldurmuş değildir. Yüzeyindeki birikim temizlendiğinde ilk günkü işlevine büyük ölçüde geri döner.